Rol van het eigen huis als onderpand op leningen van ondernemers

CPB logo2In de periode 2008-2013 daalden huizenprijzen met bijna 25 percent als gevolg van de economische crisis. De interactie tussen de woningmarkt en de kredietverstrekking aan bedrijven kan de gevolgen van een economische crisis verergeren.

Volgens recent onderzoek van de ECB ondervinden veel kleine ondernemers nog steeds problemen bij het verkrijgen van krediet. Zoals voor andere, grotere leningen vraagt de bank zekerheiden voor de lening. Naast de bedrijfsactiva is voor veel kleine ondernemers het eigen huis de belangrijkste zekerheid die zij bij een bank kunnen aanbieden. In de periode 2008-2013 daalden huizenprijzen met bijna 25 percent als gevolg van de economische crisis. De interactie tussen de woningmarkt en de kredietverstrekking aan bedrijven kan de gevolgen van een economische crisis verergeren. Doordat de waarde van het onderpand van kleine ondernemers daalt, daalt ook de kans om krediet te krijgen. Hierdoor wordt het voor bedrijven moeilijker om hun activiteiten te financieren of te investeren. Een daling in huizenprijzen kan zo het effect van een economische crisis versterken via het kredietkanaal van kleine ondernemers. In de literatuur staat dit beschreven als het “onderpandskanaal”.

Te interessante vragen vloeien uit dit kanaal voort:
1) Had de huizenprijsdaling een effect op de kans dat een kleine ondernemer krediet op zijn balans had staan?
2) Moesten kleine ondernemingen meer voor hun leningen betalen omdat zij minder onderpand konden aanbieden?

Uit de analyse blijkt dat het onderpandskanaal een kleine rol speelt voor kleine Nederlandse bedrijven. Het CPB vindt dat ondernemers sinds het begin van de crisis minder vaak krediet op de balans hebben staan. De kans om bancair krediet te hebben daalt, relatief gezien, 2%-punten minder sterk voor woningbezitters dan voor huurders. Bovendien vindt het CPB binnen de groep van woningbezitters geen verschillen tussen ondernemers met hoge en lage pre-crisis schuldratio’s.

Wel vindt het CPB aanwijzingen voor een effect van onderpand op de prijs van krediet. Binnen de groep van woningbezitters ziet het CPB dat de gemiddelde prijs van krediet gestegen is sinds het begin van de crisis. Deze stijging is 40 tot 70 basispunten sterker voor woningbezitters die voor de crisis een hoge schuldratio hadden, vergeleken met woningbezitters met een lagere hypotheekschuld. Wanneer huurders en woningbezitters worden vergeleken, ziet het het CPB dat de gemiddelde prijs van krediet voor woningbezitters sinds 2009 rond 40 basispunten minder sterk is gestegen dan voor huurders. Deze laatste bevinding kan het CPB niet verklaren vanuit het onderpandskanaal.

Het CPB komt tot deze resultaten door gebruik te maken van administratieve gegevens van het Centraal Bureau voor Statistiek (CBS) van alle eenmanszaken in Nederland in de periode van 2007 t/m 2012. De data bevat balansgegevens van de ondernemingen zoals het uitstaande bancaire krediet en de kosten van het krediet. Daarnaast heeft het CPB deze gegevens onder andere gekoppeld met de waarde van het huis waar de ondernemer woont, de hypothecaire schuld, het inkomen en de gezinssamenstelling. Om een causaal verband aan te kunnen tonen tussen de waarde van het onderpand en het krediet van ondernemers maakt het CPB gebruik van een difference-in-difference schattingsmethodiek en panel data technieken. In een eerste stap vergelijkt het CPB huurders met huizenbezitters. Het achterliggende idee is dat beide groepen dezelfde vraaguitval van hun product hebben ervaren maar alleen huizenbezitters ook een daling in hun onderpand. Volgens economisch theorie moeten huizenbezitters dus relatief harder geraakt zijn. In een tweede stap vergelijkt het CPB, binnen de groep van huizenbezitters, ondernemende huizenbezitters die verschillen in hun schuldratio voor de crisis - dat is de hypothecaire schuld gedeeld door de waarde van de woning.

Klik hier voor de downloaden van het rapport.

 

 

Cookie Informatie

Wij gebruiken cookies om uw gebruikerservaring te verbeteren. Lees meer

Ik ga akkoord

Wijzigingen in de Telecommunicatiewet maken dat iedere website de verplichting heeft te informeren over het gebruik van cookies. Ook dient toestemming gevraagd te worden voor het specifieke gebruik van cookies. We beseffen dat dit lastig en zelfs klantonvriendelijk kan overkomen. Bij voorbaat onze excuses hiervoor. Cookies helpen om u een optimale gebruikerservaring te bieden bij het bezoeken van onze websites. Met cookies kunnen we het gedrag van bezoekers analyseren en daardoor onze webpagina verbeteren.

×